Германия және Еуропалық одақтың тағы бес елі Еурокомиссия ұсынған ЕО-ның жетіжылдық бюджетін «бірнеше жүздеген миллиард еуроға» қысқартуды талап етті, деп хабарлайды Sayasatlive.kz.
Бейсенбіде Мерц Берлинде Австрия, Дания және Финляндия басшыларымен келіссөз жүргізді. Нидерланды мен Швеция премьер-министрлері кездесуге бейнебайланыс арқылы қосылды. Келіссөз қорытындысы бойынша алты ел бірлескен мәлімдеме жасап, ЕО-ның 2028–2034 жылдарға арналған бюджетін айтарлықтай қайта қарауға шақырды.
«Шамамен екі триллион еуро көлеміндегі ұсынылған бюджетті теңгерімді түрде бірнеше жүздеген миллиард еуроға қысқарту қажет», — делінген лидерлердің мәлімдемесінде.
Мерц шамадан тыс үнемдеу туралы айыптауларды жоққа шығарып, бұл негізгі бағыттарды қаржыландырудан бас тарту емес, қаражатты қайта бөлу туралы екенін айтты. Оның айтуынша, ЕО шығыстары ең алдымен қауіпсіздік, қорғаныс және бәсекеге қабілеттілік саласындағы жаңа сын-қатерлерге сәйкес келуі керек.
«Біз сараң емеспіз, бірақ Комиссия ұсынған ассигнованиелер біз өмір сүріп жатқан уақытқа сәйкес келмейді», — деді канцлер.
Оның айтуынша, кездесуге қатысқан алты ел ЕО бюджетінің шамамен 40% қаржыландыруын қамтамасыз етеді және сонымен бірге Украинаны қолдауға жұмсалатын шығыстардың айтарлықтай бөлігін көтереді. Бұл елдердің басты басымдықтарының қатарында — қорғаныс және қауіпсіздік, Украинаны қолдау, сыртқы шекараларды қорғау, еуропалық экономиканың бәсекеге қабілеттілігі және бюрократиялық жүктемені азайту бар. Дания премьер-министрі Метте Фредериксен ЕО Ресей тарапынан төнген қауіптерге байланысты қорғаныс пен қауіпсіздікке көбірек ресурс бөлуі керек деді.
«Ресей бізге қауіп төндіріп, бізді сынауда. Біз Еуропа бойынша гибридті шабуылдарды күн сайын дерлік бақылап отырмыз», — деді ол, сонымен бірге Еуропаның қорғаныс қабілетін нығайтуға, қару-жарақ пен оқ-дәрі өндірісін арттыруға және сыртқы шекараларды қорғауды күшейтуге шақырды.
Германия мен оның одақтастарының айқындамасы ЕО елдері арасындағы онсыз да күрделі келіссөздерді қиындатуы мүмкін. Үнемдеуді жақтайтын мемлекеттер әдетте жалпы бюджетті айтарлықтай ұлғайтуға қарсы шығады, ал Италия, Испания, Польша және бірқатар басқа елдер шығыстарды кеңейтуге мығым. Жеке дау қорғаныс пен бәсекеге қабілеттілікке жұмсалатын шығыстарға қатысты. ЕО елдері қауіпсіздік пен технологияларға инвестицияларды бір мезгілде арттырып, сыртқы жеткізушілерге тәуелділікті азайтып, АҚШ пен Қытаймен бәсекелескісі келеді, алайда бұл мақсаттарды қаржыландыру көздері әлі де келіспеушіліктердің пәні болып қалуда. Мерц сонымен қатар ЕО институттарын ұстауға жұмсалатын шығыстарды қысқартуды талап етеді. Бұған дейін канцлер Еуропалық одақ құрылымдарында 2500 жаңа жұмыс орнын құруды қабылданбайды деп атап, бюрократияны ауқымды қысқартуға шақырды. Бірлескен мәлімдемеде алты ел ЕО институттары қолданыстағы қызметкерлер құрамы шегінде жұмыс істеуі керек екенін атап өтті.
Сонымен қатар, олар жаңа бірлескен қарыз алуға қарсы шығып, жалпы қарыз шығару құрылымдық реформаларды алмастыра алмайтынын мәлімдеді. Бюджет бойынша келіссөздер алдағы айларда бірте-бірте қарқын алады. Еуропалық кеңес басшысы Антонио Коста белгіленген мерзімге дейін ымыра табуға тырысып, еуропалық астаналармен консультацияларды бастап кетті. Негізгі тартыс қазан және қараша айларындағы ЕО басқосуларында күтілуде, ал келісімге келудің шешуші әрекеті желтоқсанда өтуі мүмкін. Бұл ретте еуропалық лидерлер 2027 жылға дейін келісімге келуі керек, өйткені ЕО-ның бірнеше еліндегі сайлаулар бюджеттік ымыраны одан да қиындатуы мүмкін.
