АҚШ президенті Дональд Трамп екі апта ішінде алғаш рет Ормуз бұғазы аймағындағы ирандық нысандарға соққы беруді тоқтата тұруға бұйрық берді. Бұл туралы Sayasatlive.kz Axios-қа сілтеме жасап хабарлайды.
Себебі АҚШ қарулы күштерінің Орталық қолбасшылығының (CENTCOM) қолбасшысы адмирал Брэд Купер бомбалауды тоқтатуды ұсынды, өйткені олар өз тиімділігінің шегіне жетті деп есептеді. Американдық басшылықтағы талқылаулармен таныс екі дереккөздің хабарлауынша, Купердің ұсынымдары, сондай-ақ басқа әскери және азаматтық кеңесшілердің бағалауы президенттің шешіміне әсер еткен негізгі факторлардың бірі болды.
Ақ үйде әскери қимылдар театрындағы жағдайды одан әрі әуе науқаны айтарлықтай өзгерте алмайды деген қорытындыға келді. Шешім жоғары әскери басшылықпен кездесуден кейін қабылданды, онда Трампқа жаңа соққылар жоспары ұсынылды. Дереккөздердің атап өтуінше, бірнеше күн бұрын АҚШ президенті Иранға қарсы ауқымды әскери операцияны қайта бастауға бейім болған, алайда бейсенбі кешке оның айқындамасы өзгере бастады. Жұма күні ол елдің оңтүстік жағалауындағы және Ормуз бұғазы аймағындағы ирандық объектілерге жаңа соққылардан бас тартуға түпкілікті бұйрық берді.
Дереккөздердің хабарлауынша, осы аптаның басында адмирал Брэд Купер Пентагонға, Біріккен штаб бастықтары комитетіне және Ақ үйге екі апталық операцияның нәтижелерін бағалауды ұсынды. Оның пікірінше, соққылар Иранның Ормуз бұғазындағы коммерциялық және әскери кемелерге шабуыл жасау мүмкіндіктерін айтарлықтай төмендетті, ал қойылған мақсаттардың көпшілігіне қол жеткізілді.
Бұл ретте Купер американдық әскерилер «Эпикалық ашу» операциясы аясында жоспарланған объектілердің шамамен 20%-ын әлі де жоймағанын атап өтті. Оның айтуынша, міндеттердің осы бөлігін толыққанды жауынгерлік іс-қимылдарды қайта бастау туралы саяси шешім қабылданған жағдайда ғана аяқтауға болады. Егер мұндай шешім қабылданбаса, қазіргі бомбалау науқанын жалғастыру әскери мағынасын жоғалтады. АҚШ Орталық қолбасшылығының өкілі капитан Тим Хокинс дереккөздердің ақпаратына түсініктеме беруден бас тартты. Одан әрі іс-қимылдарды талқылау кезіндегі тағы бір фактор қару-жарақ қорларына қатысты қауіп болды. Дереккөздердің хабарлауынша, Біріккен штаб бастықтары комитетінің төрағасы генерал Дэн Кейн қорғаныс министрі Пит Хегсет пен президент Трампқа зениттік зымыран кешендерінің қорларының қысқаруы американдық әскерлер мен АҚШ одақтастарын Таяу Шығыста қорғауды қиындатуы мүмкін екенін жеке ескертті. Генерал Кейннің ескертуі туралы бұған дейін The New York Times газеті хабарлаған болатын.
Біріккен штаб бастықтары комитетінің өкілі қарулы күштер басшылығы президентке ұсынатын әскери ұсынымдардың құпиялылығына сілтеме жасап, жарияланымды талқылаудан бас тартты. Сонымен қатар дипломатиялық қатынастар жалғасуда. Иран мен Оман Ормуз бұғазы арқылы қауіпсіз кеме қатынасын қамтамасыз етуі және өтіп бара жатқан кемелерге шабуылдарды болдырмауы тиіс жаңа келісім туралы келіссөздер жүргізуде. Алайда ықтимал мәміленің шарттары Трамп әкімшілігін қанағаттандыра ма, әзірге белгісіз. Келіссөздер сәтсіз аяқталған жағдайда әскери тартыс қайтадан белсенді фазаға өтуі мүмкін.
Дереккөздердің айтуынша, осы шақта аймақтағы жағдай айтарлықтай тұрақтанды, ал екі тарап та уақытша жаңа шабуылдардан бас тартып отыр. АҚШ-тың БҰҰ жанындағы елшісі Майк Уолц NBC Meet the Press бағдарламасының эфирінде АҚШ президенті «барлық нұсқаларды қарастырып жатқанын», бірақ сонымен бірге Иранмен дипломатиялық келіссөздерге жалғасуға мүмкіндік беріп отырғанын айтты. Оның айтуынша, Вашингтон мен Тегеран арасындағы байланыстар «барлық деңгейде» жалғасуда.
